Kursy walut NBP – tabele A, B i C, kurs średni i spread

Tabele A, B i C – co zawierają

NBP publikuje kursy walut w trzech tabelach. Każda ma numer w formacie „204/A/NBP/2026” – to kolejny numer tabeli w danym roku, litera tabeli i rok.

W Kursy360 na stronie kursów walut pokazujemy kursy średnie z tabeli A oraz kupno i sprzedaż z tabeli C, a każda waluta ma własną stronę z wykresem – np. euro, dolar czy frank szwajcarski.

Kiedy NBP publikuje kursy

Tabela A

Ukazuje się w każdy dzień roboczy między 11:45 a 12:15. Kurs euro NBP wylicza na godzinę 11:00 na podstawie kursów rynkowych, a kursy pozostałych walut – z kursu EUR/PLN i kursów krzyżowych euro do tych walut. Kurs średni jest więc „zdjęciem” rynku z jednej chwili, a nie średnią z całego dnia.

Tabela C

Ukazuje się rano, między 7:45 a 8:15, i obowiązuje przez cały dzień. NBP wylicza ją z kursów rynkowych z godziny 16:00 poprzedniego dnia roboczego: kurs kupna jest o 1% niższy, a kurs sprzedaży o 1% wyższy od tak wyliczonego kursu.

Tabela B

Jest tygodniowa – NBP publikuje ją w środy między 11:45 a 12:15. Jeśli środa jest dniem wolnym od pracy, tabela ukazuje się dzień wcześniej. Przykład: 11 listopada 2026 r. wypada w środę, więc tabela B pojawi się we wtorek 10 listopada.

Kurs średni a kurs kupna i sprzedaży

Kurs średni to kurs referencyjny – nikt nie kupuje ani nie sprzedaje po nim walut w zwykłym kantorze czy banku. Służy do przeliczeń w księgowości, podatkach, statystyce i umowach.

Kurs kupna to cena, po której bank lub kantor kupuje od ciebie walutę (wypłaca ci złote), a kurs sprzedaży – cena, po której ci ją sprzedaje. Kurs sprzedaży jest zawsze wyższy od kursu kupna.

Banki i kantory ustalają własne kursy – zależnie od notowań na rynku międzybankowym, kosztów, konkurencji i wymienianej kwoty – i mogą je zmieniać nawet co kilka minut. Banki często mają osobne kursy dla gotówki („pieniądze”) i dla przelewów czy płatności kartą („dewizy”); dla gotówki różnica między kupnem a sprzedażą jest zwykle większa.

Spread na przykładzie 1000 euro

Spread to różnica między kursem sprzedaży a kursem kupna – w praktyce cena usługi wymiany. Przykład z wymyślonymi liczbami: kurs średni NBP euro wynosi 4,30 zł, a dwie instytucje mają takie kursy:

• Kupujesz 1000 EUR: w kantorze A płacisz 4330 zł, w banku B – 4420 zł. Po kursie średnim byłoby to 4300 zł.
• Od razu sprzedajesz te 1000 EUR: kantor A wypłaci 4270 zł, a bank B – 4180 zł. Na samej wymianie „tam i z powrotem” tracisz odpowiednio 60 zł i 240 zł.

Procent spreadu to (kurs sprzedaży − kurs kupna) ÷ kurs średni × 100. Porównując oferty, patrz na kwotę, którą faktycznie zapłacisz lub dostaniesz – razem z prowizją i opłatą za przelew. Przeliczenie po kursie średnim NBP, po kursach z tabeli C albo po kursie z notowań w ciągu dnia zrobisz w kalkulatorze walut. Ma on charakter informacyjny – kurs w banku i kantorze będzie inny.

Kiedy kurs średni NBP jest potrzebny

• PIT i CIT – przychody i koszty w walutach obcych przelicza się na złote po kursie średnim NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu albo poniesienia kosztu (art. 11a ustawy o PIT; podobne zasady zawiera ustawa o CIT). Dotyczy to np. dywidend z zagranicy czy sprzedaży zagranicznych akcji.
• VAT – kwoty w walucie obcej przelicza się co do zasady po kursie średnim NBP z ostatniego dnia roboczego przed powstaniem obowiązku podatkowego, a gdy faktura została wystawiona wcześniej – przed dniem jej wystawienia (art. 31a ustawy o VAT). Zamiast tego można wybrać ostatni kurs wymiany opublikowany przez Europejski Bank Centralny.
• Faktury – na fakturze wystawionej w walucie obcej kwotę VAT trzeba podać także w złotych.
• Różnice kursowe w firmie – gdy kurs z dnia zapłaty różni się od kursu przyjętego przy fakturze, powstają dodatnie lub ujemne różnice kursowe, które wpływają na dochód.
• Umowy – wiele umów, np. najmu w euro, odsyła do kursu średniego NBP z określonego dnia.

Zwróć uwagę na słowo „poprzedzający”. Przykład (liczby wymyślone): w poniedziałek otrzymujesz 500 USD dywidendy z zagranicznej spółki. Bierzesz kurs z tabeli A z piątku – jeśli wynosił 3,90 zł, przychód to 1950 zł. Gdyby piątek był świętem, właściwa byłaby tabela z czwartku. Przepisy mają wyjątki i bywają zmieniane, więc w konkretnej sprawie sprawdź aktualny tekst ustawy albo zapytaj doradcę podatkowego.

Jak czytać tabelę: przeliczniki, zmiany i dni bez kursów

Waluty podawane za 100 jednostek

Kurs walut o niskiej wartości pojedynczej jednostki NBP podaje za 100 lub 10 000 jednostek. W tabeli A dotyczy to m.in. jena (100 JPY), forinta (100 HUF), korony islandzkiej (100 ISK), peso chilijskiego (100 CLP), rupii indyjskiej (100 INR) i wona (100 KRW), a rupię indonezyjską podaje się za 10 000 IDR. Przykład (liczby wymyślone): jeśli 100 JPY kosztuje 2,50 zł, to jeden jen kosztuje 0,025 zł, a 20 000 jenów – 500 zł.

Zmiana kursu

Zmiana przy kursie to różnica między bieżącą a poprzednią tabelą. Wzrost kursu EUR/PLN oznacza, że za euro trzeba zapłacić więcej złotych: euro się umocniło, a złoty osłabił. Na stronach walut obok kursu średniego NBP pokazujemy też notowania w ciągu dnia – zmieniają się na bieżąco i mogą odbiegać od kursu z tabeli A, który obowiązuje bez zmian do publikacji kolejnej tabeli.

Dni bez tabel

W soboty, niedziele i dni ustawowo wolne od pracy NBP nie publikuje tabel. Obowiązuje wtedy ostatnia opublikowana tabela – w poniedziałek rano „aktualny” kurs średni to wciąż kurs z piątku, dopóki nie ukaże się nowa tabela A. Dlatego zmiana kursu po długim weekendzie obejmuje ruchy rynku z kilku dni.

Cena złota NBP

NBP publikuje też w dni robocze wyliczoną przez siebie cenę 1 grama złota w próbie 1000, czyli czystego złota, w złotych. To cena informacyjna, a nie oferta sprzedaży – dealerzy sztabek i monet ustalają własne ceny. Na liście surowców pokazujemy ją jako „Złoto NBP” (zł za gram), obok ceny złota w dolarach za uncję. Jak przeliczać te ceny, wyjaśniamy w poradniku Złoto i metale szlachetne.

Pytania i odpowiedzi